Anayasal organlar, KPSS Vatandaşlık’ın en yüksek puan getiren ama adayların karıştırmaya en müsait olduğu konu. ‘TBMM'nin denetim yolları neler?’, ‘Cumhurbaşkanı kararnamesi ile kanun çatışırsa ne olur?’, ‘Yargıtay mı Danıştay mı temyiz mercii?’ soruları kafanı karıştırıyorsa doğru yerdesin. Bu rehberde sadece organları sıralamakla kalmayacak, her birinin sınavda vurgulanan kritik görevlerini, güncel değişiklikleri ve birbiriyle ilişkilerini bir akış içinde öğreneceksin.
Anayasal Organ Kavramı: Devlet Gücünün Haritası
Devlet dediğimiz yapı, anayasanın çizdiği sınırlar içinde çalışan bir mekanizma. Bu mekanizmanın temel dişlilerine "anayasal organ" deniyor. Anayasa tarafından kurulmuş, görev ve yetkileri yine anayasayla belirlenmiş devlet organları bunlar. Mesela TBMM, madde 75’te “ genel oyla seçilen altı yüz milletvekilinden oluşur” diye tarif edilirken Cumhurbaşkanının yetkileri madde 104’te sıralanıyor. Kısaca, anayasal organ demek, anayasanın varlığını tanıdığı ve işleyişini düzenlediği devlet kurumu demek.
KPSS açısından bu tanım yetmez. Senin bilmen gereken şu: Hangi organın hangi gücü kullandığı ve bu gücün sınırları. Çünkü sınav soruları, yetki çatışmalarını ya da “aşağıdakilerden hangisi TBMM’nin denetim yollarından değildir?” tipinde geliyor.
Anayasal Organ Ne Demek? KPSS İçin Tanım
Sınavda karşına doğrudan tanım sorusu çıkmasa da pek çok sorunun temelinde bu yatar. En yalın hâliyle: Anayasa tarafından kurulan, görev ve yetkileri anayasada yazılı olan devlet organıdır. 1982 Anayasası, yasama (TBMM), yürütme (Cumhurbaşkanı ve Cumhurbaşkanlığı teşkilatı) ve yargı (bağımsız mahkemeler) organlarını ayrı ayrı düzenler. Bunlara ek olarak Anayasa Mahkemesi, Sayıştay gibi anayasal kurumlar da mevcut.
Kuvvetler Ayrılığı Prensibi
Anayasanın başlangıcında ve çeşitli maddelerinde belirtilen kuvvetler ayrılığı, devlet gücünün yasama, yürütme ve yargı arasında paylaştırılması demek. Bu ilkenin amacı, gücün tek elde toplanmasını engelleyip özgürlükleri korumak. Türk anayasa sisteminde yasama yetkisi TBMM’ye ait; yürütme yetkisi ve görevi Cumhurbaşkanı tarafından kullanılıyor; yargı yetkisi ise bağımsız mahkemelerce yerine getiriliyor. Ama bu organlar birbirinden tamamen kopuk değil; fren ve denge mekanizmalarıyla birbirlerini denetliyorlar. Örneğin, Cumhurbaşkanının kanunları veto yetkisi (madde 89) veya Anayasa Mahkemesinin kanunları iptal yetkisi, bu dengenin önemli ayakları.
Yasama Organı: Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM)
KPSS Vatandaşlık’ta en çok soru gelen alanlardan biri TBMM. Neredeyse her yıl en az 1-2 soru doğrudan Meclis’in görevleri, denetim yolları veya seçim sistemiyle ilgili çıkıyor. Bu yüzden bu bölümü dikkatli oku. TBMM, anayasanın 75. maddesine göre genel oyla seçilen 600 milletvekilinden oluşur. Seçimler beş yılda bir yapılır. Seçim sistemi olarak nispi temsil esasına dayalı D’Hondt sistemi uygulanır; ülke genelinde %7, seçim çevresinde ise uygulanan baraj sistemiyle milletvekili dağılımı belirlenir.
TBMM’nin Kuruluşu ve Seçim Sistemi
Milletvekili seçilebilmek için 18 yaşını doldurmak, Türk olmak, en az ilkokul mezunu olmak gibi şartlar aranır. Ancak sınavın asıl odaklandığı nokta, seçimlerin yenilenmesi ve ara seçimler. TBMM seçimleri, Cumhurbaşkanı tarafından belirli şartlarda yenilenebilir. Ayrıca, boşalan üyelikler için ara seçim yapılır. Bunların ayrıntıları sınavda detay soru olarak gelebilir.
TBMM’nin Görev ve Yetkileri – KPSS’de En Kritik Liste
Meclis’in yetkilerini bilmek, sınavda birçok soruyu çözmenin anahtarı. İşte karıştırılmadan ezberlenmesi gereken liste:
- Kanun koymak, değiştirmek ve kaldırmak: En temel yasama yetkisi budur. Kanun teklif etmeye yalnızca milletvekilleri yetkilidir; bakanlıkların veya Cumhurbaşkanının teklif yetkisi yoktur.
- Bütçe ve kesin hesap kanununu görüşmek: Her yıl aralık ayında bütçe görüşmeleri yapılır; hükümetin mali denetimi bu yolla sağlanır.
- Uluslararası antlaşmaları uygun bulma: Cumhurbaşkanı tarafından imzalanan antlaşmalar, TBMM’nin uygun bulma kanunuyla yürürlüğe girer. (İstisna: ticari antlaşmalar, süresi bir yılı geçmeyenler vb. Meclis onayı aranmaz.)
- Genel ve özel af ilanı: Anayasanın 87. maddesi gereğince, TBMM üye tam sayısının beşte üç çoğunluğuyla (360 milletvekili) af kararı alabilir.
- Savaş ilanı ve asker gönderme izni: Cumhurbaşkanının talebiyle Meclis, savaş ilanı veya Türk Silahlı Kuvvetlerinin yabancı ülkelere gönderilmesine karar verir.
- Anayasa değişikliği: Teklif için en az 200 milletvekilinin yazılı önerisi gerekir; kabul için ise üye tam sayısının beşte üçü (360) – bazı durumlarda üçte ikisi (400) – aranır. 360’ı geçen ama 400’ün altında kalan oylamalarda değişiklik halkoylamasına sunulur.
TBMM Başkanlık Divanı ve Komisyonlar
TBMM Başkanlık Divanı; Meclis Başkanı, başkanvekilleri, kâtip üyeler ve idare amirlerinden oluşur. Siyasi parti gruplarının Meclis’teki temsil oranlarına göre üyelikler paylaştırılır. Komisyonlar ise yasama sürecinin bel kemiğidir. En önemli komisyonlardan biri Plan ve Bütçe Komisyonu’dur; bütçe kanun teklifleri ilk olarak burada görüşülür.
TBMM’nin Denetim Yolları (Soru, Gensoru, Meclis Araştırması, Meclis Soruşturması)
Sınavın favori soru tiplerinden biri de denetim araçlarını birbirine karıştırmak üzerine kuruludur. Aşağıdaki tabloyu ezberlemek çok işine yarayacak:
| Denetim Yolu | Konusu | Muhatap | Sonuç / Özellik |
|---|---|---|---|
| Soru | Belirli bir konuda bilgi isteme | Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar | Yazılı veya sözlü olabilir; güven oylamasına yol açmaz. |
| Genel Görüşme | Toplumu ve devleti ilgilendiren önemli bir konunun görüşülmesi | Hükümet (Cumhurbaşkanı yardımcısı veya bakan) | Görüşme açılması kararı yeterlidir; bağlayıcı değil. |
| Meclis Araştırması | Belirli bir konuda bilgi edinmek için komisyon kurulması | Herhangi bir konu | Yasama çalışması niteliğindedir; cezai sonuç doğurmaz. |
| Gensoru | Cumhurbaşkanı yardımcısı veya bakanın siyasi sorumluluğunu doğurmak | Cumhurbaşkanı yardımcısı ve bakanlar | Gensoru önergesi verildikten sonra güven oylaması yapılır; üye tam sayısının salt çoğunluğuyla (301) düşürme kararı alınabilir. |
| Meclis Soruşturması | Cumhurbaşkanı, Cumhurbaşkanı yardımcısı ve bakanların cezai sorumluluğu | Cumhurbaşkanı, Cumhurbaşkanı yardımcısı, bakanlar | Soruşturma önergesi verilir; kabul edilirse komisyon kurulur; sonuçta Yüce Divan’a sevk kararı alınabilir (en az 360 oy). |
Unutma, gensoru yalnızca Cumhurbaşkanı yardımcısı ve bakanlar hakkında verilebilir; Cumhurbaşkanı hakkında meclis soruşturması açılabilir. Bu ayrımı bilmek, 2-3 puan demek.
Yürütme Organı: Cumhurbaşkanı ve Cumhurbaşkanlığı Sistemi
2017 referandumuyla kabul edilen Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi, yürütme organının yapısını kökten değiştirdi. Artık yürütme tek başlı; Cumhurbaşkanı hem devletin hem de hükümetin başı. Bu bölümde özellikle Cumhurbaşkanının yetkileri ve Cumhurbaşkanlığı kararnameleri üzerinde duracağız. KPSS’de bu yeni sistemin detayları soruluyor; örneğin, “aşağıdakilerden hangisi Cumhurbaşkanının yürütme alanındaki yetkilerinden değildir?” gibi.
Cumhurbaşkanının Seçimi ve Statüsü
Cumhurbaşkanı, halk tarafından beş yıllığına seçilir. Aday olabilmek için 40 yaşını doldurmak ve yükseköğrenim yapmış olmak gerekir. Bir kişi en fazla iki dönem Cumhurbaşkanı seçilebilir. Ancak ikinci döneminde Meclis tarafından seçimlerin yenilenmesine karar verilmesi hâlinde, Cumhurbaşkanı bir defa daha aday olabilir. Bu tartışmalı konu, YSK’nın 2023 seçimleri öncesindeki kararıyla netleşti; sınavda güncel durum sorulabilir.
Cumhurbaşkanının Yasama ve Yürütme Alanındaki Yetkileri
Sınavda sıkça çıkan yetkiler şunlardır:
- Kanunları yayımlamak: TBMM’den gelen kanunları 15 gün içinde yayımlar. Uygun bulmadığı kanunları, bir defaya mahsus olmak üzere tekrar görüşülmesi için TBMM’ye geri gönderebilir (kısmi veto). Meclis üye tam sayısının salt çoğunluğuyla (301) aynen kabul ederse, Cumhurbaşkanı yayımlamak zorundadır.
- Cumhurbaşkanı yardımcılarını ve bakanları atamak ve görevden almak: Bakanlar Kurulu kalmadığı için atamalar doğrudan Cumhurbaşkanı tarafından yapılır; Meclis onayı gerekmez. Üst kademe yöneticilerini de o atar.
- Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarmak: Yürütme alanına giren ve kanunla düzenlenmemiş konularda kararname çıkarabilir. Ancak temel haklar, kişisel haklar ve siyasi haklar ile kanunun açıkça düzenlediği alanlarda kararname çıkaramaz. Çakışma durumunda kanun üstün gelir.
- Milli güvenlik politikalarını belirlemek ve gerekli tedbirleri almak: Bu yetki kapsamında MGK’ya başkanlık eder.
- Üst kademe kamu yöneticilerini atamak, görevlerine son vermek: Cumhurbaşkanlığı Kararnamesiyle düzenlenen listeye göre atamaları yapar.
Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri ve Kanunlarla Çakışma Kuralları
Burası çok önemli. Cumhurbaşkanı, yürütme yetkisine ilişkin konularda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarabilir. Ancak anayasada münhasıran kanunla düzenlenmesi öngörülen konularda kararname çıkarılamaz. Aynı konuda kanun ile kararname çakışırsa, kanun hükümleri uygulanır. Hatta TBMM aynı konuda sonradan kanun çıkarırsa, kararname hükümsüz hale gelir. Olağanüstü hâl dönemlerinde Cumhurbaşkanının kararname yetkisi genişler; temel hak ve özgürlükleri sınırlayıcı düzenlemeler yapabilir, ancak bu kararnameler de TBMM’de onaylanmak zorundadır.
Cumhurbaşkanlığı Makamına Bağlı Anayasal Kurullar
Cumhurbaşkanlığı sisteminin önemli parçalarından bazıları şunlardır:
- Milli Güvenlik Kurulu (MGK): Cumhurbaşkanının başkanlığında, yardımcıları, bakanlar, Genelkurmay Başkanı ve kuvvet komutanlarından oluşur. Milli güvenlik siyasetinin tespiti ve uygulanmasında karar alma organıdır.
- Devlet Denetleme Kurulu (DDK): İdarenin hukuka uygun, düzenli ve verimli işleyişini sağlamak amacıyla her türlü idari denetim, araştırma ve soruşturma yapar. Yargı organları üzerinde denetim yetkisi yoktur.
- Kamu Denetçiliği Kurumu: Halkın şikâyetlerini dinleyerek idarenin işleyişiyle ilgili tavsiye kararları verir. Bağımsız bir kurumdur, Meclis adına denetim yapar.
Yargı Organları: Mahkemeler ve Yüksek Yargı Kurumları
Yargı bağımsızlığı ve tarafsızlığı anayasanın temel direklerinden. KPSS’de yargı organlarından her biri en az bir kez sorulmuştur. Özellikle görev ayrımı ve üye seçim usulleri sıklıkla karşımıza çıkar. Anayasa Mahkemesi, Yargıtay, Danıştay, Uyuşmazlık Mahkemesi, HSK ve Sayıştay; hepsini teker teker inceleyelim.
Anayasa Mahkemesi
Anayasa Mahkemesi, 15 üyeden oluşur. Üyelerin bir kısmını TBMM, bir kısmını Cumhurbaşkanı seçer. Görevleri arasında kanunların, Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin ve TBMM İçtüzüğü’nün anayasaya uygunluğunu denetlemek, siyasi parti kapatma davalarına bakmak, Yüce Divan sıfatıyla yargılama yapmak ve bireysel başvuruları incelemek sayılır. İptal davası açma yetkisi sınırlı sayıda kişi ve kuruma tanınmıştır (Cumhurbaşkanı, ana muhalefet partisi Meclis grubu, TBMM üye tam sayısının beşte biri). Anayasa Mahkemesi kararları kesindir, itiraz yolu kapalıdır.
Sınav ipucu: Bireysel başvuru, olağan kanun yolları tüketildikten sonra, 30 gün içinde yapılır. İhlal kararı verilirse, yeniden yargılama yapılmasına hükmedilir.
Yargıtay
Adli yargının en üst temyiz merciidir. Hukuk ve ceza dairelerinden oluşur. Yargıtay Başkanı, Birinci Başkanlık Kurulu tarafından seçilir. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı, temyiz aşamasında kamu adına görüş bildirir. Ayrıca Yargıtay, içtihat birleştirme kararlarıyla yargıda birliği sağlar. Danıştay’dan farkı: idari uyuşmazlıklara değil, özel hukuk ve ceza hukukundan doğan uyuşmazlıklara bakar.
Danıştay
İdari yargının en yüksek mahkemesidir. Vergi, tam yargı, iptal davaları gibi idari uyuşmazlıklarda son karar merciidir. Daireler ve İdari Dava Daireleri Kurulu olarak çalışır. Ayrıca Danıştay, Cumhurbaşkanı veya bakanlıklarca gönderilen kanun tasarıları ve düzenleyici işlemler hakkında istişari görüş verir. Bu görüş bağlayıcı değildir.
Uyuşmazlık Mahkemesi
Adli ve idari yargı mercileri arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarak çözer. Başkanlığını Anayasa Mahkemesinin seçtiği bir üye yapar. Küçük ama KPSS’de adı geçen bir mahkemedir; “şu mahkeme hangi uyuşmazlıklara bakar?” sorusuyla karşılaşabilirsin.
Hâkimler ve Savcılar Kurulu (HSK)
HSK, yargı bağımsızlığının teminatı olan kurumlardan. 13 üyesi vardır; Adalet Bakanı ve Bakan Yardımcısı doğal üyedir, diğer üyeler Cumhurbaşkanı tarafından seçilir. Görevleri: hâkim ve savcıların atanması, yükseltilmesi, disiplin işlemleri, mahkemelerin kapatılması veya kadroların değiştirilmesi gibi konularda karar vermek. HSK kararları yargı denetimine açıktır; sadece üyeliğe ilişkin kararlar kesindir.
Sayıştay
Sayıştay, anayasal bir denetim organıdır; yargı yetkisi yoktur. Kamu idarelerinin gelir, gider ve mallarını TBMM adına denetler. Sayıştay raporları, Meclis’te görüşülerek bütçe denetiminin temelini oluşturur. Sayıştay kararlarına karşı idari yargı yoluna başvurulabilir. KPSS’de “Sayıştay bir yargı organı mıdır?” sorusu sıkça sorulur; cevap hayırdır.
Sınavın Vazgeçilmezi: Anayasal Organlar Karşılaştırma Tablosu
Aşağıdaki tablo, kafa karıştıran noktaları bir çırpıda halletmek için birebir. Özellikle sayısal bilgileri ve yetki sınırlarını karşılaştırarak ezberlemek çok daha kolay olacak.
| Organ / Kurum | Üye / Görev Süresi | Önemli Yetki / Görev | Karar Yeter Sayısı / Not |
|---|---|---|---|
| TBMM | 600 milletvekili, 5 yıl | Kanun yapma, bütçe, denetim, af, savaş ilanı | Toplantı yeter sayısı 200, karar yeter sayısı 151; af için 360, anayasa değişikliği teklif 200, kabul 360-400. |
| Cumhurbaşkanı | Tek kişi, 5 yıl (en fazla 2 dönem) | Kararname çıkarma, atama, yürütme yetkisi, kanunları veto | Kararname yetkisi sınırlı; kanunla çatışırsa kanun üstün. |
| Anayasa Mahkemesi | 15 üye, 12 yıl süreyle seçilir | Kanun ve CBK denetimi, bireysel başvuru, Yüce Divan | İptal davası için en az 10 üyenin katılımı ve salt çoğunluk (6) gerekir. |
| Yargıtay | Daireler ve üyeler; Başkan seçimle | Adli yargıda temyiz mercii, içtihat birleştirme | Temyiz incelemesi dairelerce yapılır. |
| Danıştay | Daireler ve üyeler; Başkan seçimle | İdari yargıda temyiz, istişari görüş | İlk derece mahkemesi olarak baktığı davalar da vardır. |
| HSK | 13 üye; Adalet Bakanı başkan, Bakan Yardımcısı doğal üye | Hâkim ve savcı atamaları, disiplin | Üye seçimlerinin bir kısmı Meclis, bir kısmı Cumhurbaşkanı tarafından yapılır. |
| Sayıştay | Başkan ve üyeleri; seçimle gelir | Kamu mallarının denetimi, TBMM adına | Yargı organı değildir; raporları siyasi denetime ışık tutar. |
Çıkmış KPSS Sorularıyla Pratik Test
Şimdi öğrendiklerimizi pekiştirmek için son yıllarda çıkmış benzer sorulara bakalım. Her sorunun altında cevap ve kısa çözüm var.
Soru 1: Aşağıdakilerden hangisi TBMM’nin denetim yollarından biri değildir?
A) Soru
B) Genel görüşme
C) Meclis araştırması
D) Meclis soruşturması
E) Güvenoyu
Cevap: E – Güvenoyu, hükümetin kurulması veya gensoru sonucu ortaya çıkan bir oylamadır, başlı başına bir denetim yolu değildir. Denetim yolları soru, genel görüşme, meclis araştırması, gensoru ve meclis soruşturmasıdır.
Soru 2: Cumhurbaşkanının kanunları geri gönderme yetkisiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
A) Kanunun tamamını iade edebilir.
B) 10 gün içinde kullanılmalıdır.
C) Kısmi veto yetkisi yoktur.
D) TBMM aynen kabul ederse Cumhurbaşkanı yayımlamak zorunda değildir.
E) Geri gönderme yetkisi yalnızca bütçe kanunlarında kullanılabilir.
Cevap: A – Cumhurbaşkanı, uygun bulmadığı kanunları 15 gün içinde tamamen veya kısmen (kısmi veto) TBMM’ye geri gönderebilir. Meclis salt çoğunlukla aynen kabul ederse, yayımlamak zorundadır.
Soru 3: Anayasa Mahkemesine iptal davası açma yetkisi aşağıdakilerden hangisine tanınmamıştır?
A) Cumhurbaşkanı
B) Ana muhalefet partisi Meclis grubu
C) TBMM üye tam sayısının beşte biri
D) Yükseköğretim Kurulu
E) İktidar partisi Meclis grubu
Cevap: D – YÖK’ün doğrudan Anayasa Mahkemesine iptal davası açma yetkisi yoktur. Yetkililer: Cumhurbaşkanı, TBMM’de en fazla üyeye sahip iki siyasi parti grubu, TBMM üye tam sayısının en az beşte biri (120 milletvekili).
Soru 4: Sayıştay ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
A) TBMM adına denetim yapar.
B) Kamu idarelerinin mali işlemlerini denetler.
C) Yargı yetkisi vardır.
D) Sayıştay Başkanı seçimle gelir.
E) Raporları Meclis’e sunulur.
Cevap: C – Sayıştay bir denetim organıdır, yargı yetkisi yoktur. Kararlarına karşı yargı yolu idarî mahkemelerdir.
Soru 5: Aşağıdaki denetim yollarından hangisi Cumhurbaşkanı hakkında işletilebilir?
A) Gensoru
B) Meclis araştırması
C) Meclis soruşturması
D) Genel görüşme
E) Soru
Cevap: C – Meclis soruşturması; Cumhurbaşkanı, Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar hakkında cezai sorumluluk doğuran bir denetim mekanizmasıdır. Gensoru yalnızca Cumhurbaşkanı yardımcısı ve bakanlar hakkında verilebilir.
Sıkça Sorulan Sorular
TBMM’nin denetim yolları nelerdir?
TBMM’nin denetim yolları: soru, genel görüşme, meclis araştırması, gensoru ve meclis soruşturmasıdır. Soru, hükûmetten yazılı veya sözlü bilgi isteme; gensoru, Cumhurbaşkanı yardımcısı veya bakan hakkında güven oylaması; meclis soruşturması ise Cumhurbaşkanı, Cumhurbaşkanı yardımcısı ve bakanlar hakkında cezai soruşturma açılmasını sağlar.
Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile kanun arasındaki fark nedir?
Cumhurbaşkanlığı kararnamesi, yürütme organının doğrudan düzenleme yapma yetkisidir; ancak temel haklar, kişisel haklar ve siyasî haklar ile kanunla düzenlenmiş alanlarda çıkarılamaz. Kanun ise yasama organının kabul ettiği bir metindir. Aynı konuda kanun çıkarsa kararname hükümsüz kalır; ancak kararname kanunu değiştiremez.
Anayasa Mahkemesi’ne bireysel başvuru nasıl yapılır?
Anayasa Mahkemesi’ne bireysel başvuru, kamu gücü tarafından ihlal edildiği iddia edilen temel hak ve özgürlükler için, olağan kanun yolları tüketildikten sonra yapılır. Başvuru, 30 gün içinde Anayasa Mahkemesi’ne doğrudan veya mahkemeler aracılığıyla yapılabilir.
Yargıtay ve Danıştay arasındaki görev farkı nedir?
Yargıtay, adli yargıda (özel hukuk ve ceza hukuku) son derece temyiz mahkemesidir. Danıştay ise idarî yargıda (idarenin işlem ve eylemlerinden doğan uyuşmazlıklar) en yüksek mahkemedir. Uyuşmazlık Mahkemesi, bu iki yargı kolu arasındaki görev anlaşmazlıklarını çözer.
Sayıştay bir yargı organı mıdır?
Sayıştay, anayasal bir denetim organıdır; ancak yargı yetkisi yoktur. Kamu idarelerinin mali işlemlerini TBMM adına denetler ve raporlar. Sayıştay kararlarına karşı yargı yolu idarî mahkemelerdir.
Cumhurbaşkanı hangi durumda üçüncü kez seçilebilir?
Anayasaya göre bir kimse en fazla iki defa Cumhurbaşkanı seçilebilir. Ancak ikinci döneminde Meclis tarafından seçimlerin yenilenmesine karar verilirse, Cumhurbaşkanı bir defa daha aday olabilir. Bu husus YSK’nın 2023 seçimlerindeki kararıyla pekişti.
Meclis soruşturması sonucunda Yüce Divan’a sevk için kaç oy gerekir?
Meclis soruşturması sonucunda, soruşturmanın açılmasına karar verilmesi için üye tam sayısının beşte üçü (360) kabul oyu gerekir. Yüce Divan aşamasında yargılamayı Anayasa Mahkemesi yürütür.
Anayasa Mahkemesi üyelerini kim seçer?
Anayasa Mahkemesinin 15 üyesinden 3’ünü TBMM, 12’sini Cumhurbaşkanı seçer. TBMM’nin seçeceği üyeler nitelikli çoğunlukla (ilk iki turda üye tam sayısının üçte ikisi, üçüncü turda salt çoğunluk) belirlenir.